yadehs_bekheir

هیچ دقت کردید که اکثر ضرب المثل های فارسی با آشپزی و خورد و خوراک و مطبخ و لوازم آشپزخانه و آشپزی و مواد لازم آن ! سر و کار دارند ؟؟؟!!!انگار در این دیار و مرز و بوم هیچ کسب و کاری و حتی ضرب المثلی پر رونق تر و شیرین تر از آشپزی و خوردن نیست ! به هرحال راسته کار تخصصی فعالیت سفره خونه است !

 من فکر میکنم اکثر این چنین ضرب المثل ها را در قدیم بانوان مکرمه ابداع کرده اند زیرا هم وقت آزاد زیاد داشتند و هم سر و کارشان با این گوشه از منزل و کار و لوازم بوده و در نتیجه نکته ها و مثل ها به محدوده فعالیت ایشان برمیگرده !!! الحق و والانصاف حق مطلب را هم خوب ادا کرده اند !!

 

قسمت اول

آشپز که دوتا شد ، آش یا شور میشه یا بی نمک !
علف باید به دهان بزی شیرین بیاد !

با حلوا، حلوا گفتن دهن شیرین نمی شه!
آفتابه، لگن هفت دست.. ولی شام و ناهار هیچی!

دیگ به دیگ میگه روت سیاست!
کفگیر به آبکش میگه تو چه قدر سوراخ داری!

کله اش بوی قرمه سبزي ميده !
كم بخور هميشه بخور !
كنگر خورده لنگر انداخته !

با یک قوره سرديش مي كنه، با يك كشمش گرمي....
كفگيرش ته ديگ خورده.....
آشي بپزم يك وجب روغن روش!!!!!
كسي رو دم خورشيد كباب كردن ( به معناي اذيت و آزار زياد كسي)
ترشي نخورم يك چيزي مي شم!!!!!

حلوای طنطرانی تا نخوری ندانی!

کباب پخته نگردد مگر به گردیدن !
كسي كه خربزه مي خوره، پاي لرزش هم ميشينه !

یه سیب رو که بندازی بالا تا بیاد پایین هزارتا چرخ میخوره

نه از من جو، نه از تو دو، بخور كاهي برو راهي !

مثقال نمكه خروار هم نمكه !

نه باون خميري نه باين فطيري !

نه به اون شوري شوري نه باين بي نمكي !

نه سيخ بسوره نه كباب ! (( كاري بكن بهر ثواب ... ))

نه شير شتر نه ديدار عرب !

نه نماز شبگير كن نه آب توي شير كن !

مارا باش كه از بز دنبه ميخواهيم !

مثل سيبي كه از وسط نصف كرده باشند !

مردي كه نون نداره اينهمه زبون نداره !

مرغ گرسنه ارزن در خواب مي بينه !

مرغ بيوقت خوان را بايد سر بريد !
مرغ زيرك كه ميرميد از دام - با همه زيركي بدام افتاد !
مرغ گرسنه ارزن در خواب مي بينه !
مرغ، هم تخم ميكمه هم چلغوز!
مرغ همسايه غازه !
مرغي را كه در هواست نبايد به سيخ كشيد !
مرغ يه پا داره !

قرض كه رسيد به صد تومن، هر شب بخور قيمه پلو !

خانه خرس و باديه مس ؟  ( بادیه یعنی کاسه )

خانه همسايه آش ميپزند بمن چه ؟!

خر به بوسه و پيغام آب نمي خوره !
خربزه شيرين مال شغاله !
كاسه گرمتر از آش !

مثه آش شله قلمکار همه رو قاطی کرده 
از هول حلیم توی دیگ افتاد

هر گردی گردو نیست!
مورچه چیه که کله پاچه اش باشه!

ماهي رو هر وقت از آب بگيري تازه است !
ماهي ماهي رو ميخوره، ماهي خوار هر دو را !
ماهي و ماست ؟ عزرائيل ميگه بازم تقصير ماست ؟

كاچي بهتر از هيچي است !

كار خر و خوردن يابو !

كارد، دسته خودشو نمي بره !

كاه از خودت نيست كاهدون كه از خودته !
كاه بده، كالا بده، دو غاز و نيم بالا بده !
كاه پيش سگ، استخوان پيش خر !

كفگيرش به ته ديگ خورده !

كلفتي نون را بگير و نازكي كار را !

كله پز برخاست سگ جايش نشست !
كله گنجشكي خورده !

كنگر خورده لنگر انداخته !

قاشق سازي كاري نداره، مشت ميزني توش گود ميشه، دمش را ميكشي دراز ميشه !

قربون چشمهاي بادوميت - ننه من بادوم

ماستاشونو کیسه کردن!
سیب سرخ دست بچه یتیم حیفه!
آش با جاش!
گر صبر کنی ز غوره حلوا سازم!
سواره از پیاده خبر نداره سیر از گرسنه!
دهنش بوی شیر میده!!
در دیزی بازه حیای گربه کجا رفته!!!

یه مش گندم به من بده پیش خدا گم نمیشه....
آش کشک خالته بخوری پاته نخوری پاته....
نون رو به دهان میخورن نه با گوش....
نخوردیم نون گندم ولی دیدیم دست مردم

به لقمه نون پرپری - من بخورم یا اکبری ؟؟!

يكي ميمرد ز درد بينوايي - يكي ميگفت خانوم زردك ميخواهي ؟!

يكي نون نداشت بخوره پياز ميخورد كه اشتهاش واشه !

خر چه داند قيمت نقل و نبات ؟

خر كه جو ديد، كاه نميخوره !
خر، كه علف ديد گردن دراز ميكنه !

خيك بزرگ، روغنش خوب نميشه !

دانا گوشت ميخورد نادان چغندر !

دختر، تخم تر تيزك است !

در بيابان گرسنه را شلغم پخته به ز نقره خام !

در جنگ، حلوا تقسيم نميكنند !

اگر براي من آب نداره، براي تو كه نان داره !

اگه نخورديم نون گندم، ديديم دست مردم !

اگه همه گفتند نون و پنير، تو سرت را بگذار زمين و بمير !

اولاد، بادام است اولاد اولاد، مغز بادام !

اول بچش، بعد بگو بي نمكه !

با خوردن سيرشدي با ليسيدن نميشي !

بادنجان بم آفت ندارد !

با گرگ دنبه ميخوره، با چوپان گريه ميكنه !

بايد گذاشت در كوزه آبش را خورد !
با يكدست دو هندوانه نميشود برداشت !

بزك نمير بهار مياد --- كنبزه با خيار مياد !

فلفل نبین چه ريزه بشکن ببين چه تيزه !
سیب سرخ مال دست چلاقه !
قرض كه رسيد به صد تومن، هر شب بخور قيمه پلو !
كاچي بهتر از هيچي است !
كاري بكن بهر ثواب - نه سيخ بسوزه نه كباب

امان از دوغ لیلی ماستش کم بود آبش خیلی!
بادنجون بم آفت نداره!

چشمش آلبالو گیلاس مي چينه !!!
چغندر گوشت نميشه، دشمنم دوست نميشه !
جايي که ميوه نيست چغندر ، سلطان مركباته !
توي دعوا نون و حلوا خير نميكنند !

هر چه بگندد نمکش میزنند ، واي به روزي كه بگندد نمك!

چشم داره نخودچی، ابرو نداره هیچی!
بخور بخواب کارمه خدا نگهدارمه!

اومدم ثواب کنم، کباب شد!

حالا خر بیارو باقلا پر کن!

نخودچي شو دزديده !
نخود همه آش !

نون بدو، آب بدو، تو بدنبالش بدو !

نون بهمه كس بده، اما نان همه كس مخور !
نونت را با آب بخور منت آبدوغ نكش !

نون خودتو ميخوري حرف مردم و چرا ميزني ؟!
نون خود تو ميخوري حليم حاج عباسو هم ميزني ؟!
نون را به اشتهاي مردم نميشه خورد !
نون را بايد جويد توي دهنش گذاشت !

نونش را پشت شيشه ميماله !
نون گدائي رو گاو خورد ديگه بكار نرفت !
نون نامردي توي شكم مرد نميمونه !

نون نكش آب لوله كش !
نه آب و نه آباداني نه گلبانگ مسلماني !

نه سرم را بشكن نه گردو توي دومنم كن !

مرگ براي من، گلابي براي بيمار !

مشك خالي و پرهيز آب !

مغز خر خورده !

كم بخور هميشه بخور !

بشکنه این دست که نمک نداره!

آدم گرسنه، خواب نان سنگک می بينه !
آرد خودمونو بيختيم، الك مونو آويختيم !
از گدا چه يك نان بگيرند و چه بدهند !
آستين نو پلو بخور !

یه آشی برات بپزم که روش یه وجب روغن باشه
آشپز گه دو تا شد آش یا شور میشه یا بی نمک
هر چقدر پول بدی آش میخوری

هرچه در دیگ است به چمچه میاد ! 

هرکه نان از عمل خویش خورد - منت حاتم طائی نبرد !

از هزارتا چاقویی که بسازه حتی یکیش هم دسته نداره !

هیچکس روزی دیگران رو نمیخوره ! 

حتی یک ارزن هم از دستش نمی ریزه !


ادامه داره ....

 

آشپزی و خوردن در ضرب المثل های شیرین فارسی ! در مطبخ سفره خونه ( 2 )